Božić označava rođenje Hristovo i najradosniji je od svih velikih hrišćanskih praznika. Za njega su vezani mnogi običaji koji vrijeme od nekoliko nedelja oko Božića čine najsvečanijim periodom u cijeloj kalendarskoj godini.

Iako mjesec i dan rođenja Isusa Hrista nisu tačno utvrđeni, taj praznik se uvijek slavi 7. januara još od 380. godine. Prema drevnom vjerovanju i običaju, Božić se smatra veselim porodičnim praznikom. Na taj dan se ne ide u goste, već se Hristovo rođenje proslavlja u sopstvenoj kući. Hrišćani tradicionalno vjeruju da bi tog dana svi koji su tokom godine bili u svađi, trebalo da se izmire i oproste jedni drugima nanijete uvrede.

Proslava Božića počinje danas-dan ranije, na Badnji dan. Tada domaćin (u seoskim pravoslavnim sredinama) odlazi u šumu po hrastovo drvo – badnjak. Uveče se badnjak stavlja na ognjište, jer hrastovo granje na vatri simbolizuje svjetlost i toplotu koja grije i zbližava ukućane. U gradovima se na Badnje veče takođe poštuje običaj unošenja badnjaka u kuću.

Uoči praznika slamom se posipa pod kuće, čime se dočarava pećina u Vitlejemu u kojoj je Hristos rođen.

Božiću prethodi 40-dnevni post, a na sam dan praznika trpeza je bogata i mrsna. U domovima pravoslavnih vjernika za Božić se mijesi česnica i ona se lomi na onoliko dijelova koliko ima ukućana. U česnicu se stavlja i novčić od srebra ili zlata koji simbolizuje dar novorođenome Hristu.

Prema običaju, kod pravoslavaca na Božić u kuću rano ujutro dolazi položajnik, po pravilu muškarac, koji čestita praznik i poželi sreću, napredak i zdravlje domaćinovom domu. Na ovaj praznik pravoslavni vjernici pozdravljaju se sa “Hristos se rodi”, a odgovara se sa “Vaistinu se rodi”. Božić se slavi tri dana.

Osmog dana po rođenju Hristovom obilježava se po starom kalendaru početak Nove godine, jer se smatra da je osmog dana po rođenju Hrist bio obrezan i Crkva je u spomen na taj događaj ustanovila praznik upisan crvenim slovima, poznat u narodu kao mladi Božić, a Srbi  ga zovu “Pravoslavna (ili “srpska”) Nova godina”.

Nova godina se stoga kod pravoslavaca proslavlja u noći između 13. i 14. januara. Hrišćani ne nazivaju Božić najvećim praznikom jer je to zapravo Uskrs, koji slavi pobjedu života nad smrti.

Građanima pravoslavne vjeroispovijesti čestitamo Božić, Mir Božji -Hristos se rodi!

Vaš komentar na članak: